به طور کلی تمامی الکتروموتورها در انتهای پوسته خود یک پروانه خنک کننده دارند که مستقیماً به شفت متصل است و با راه اندازی موتور و چرخش شفت، پروانه هم به چرخش در می آید. اما در بعضی از موارد و کاربردهای صنعتی باید دور موتور تا حد زیادی کاهش یابد و به وسیله اینورتر و تغییر فرکانس، سرعت الکتروموتور را تا پایین تر از دور نامی خود کاهش می دهند؛ به عنوان مثال با استفاده از اینورتر سرعت یک موتور 3000 دور را به 1000 دور کاهش می دهند و در نتیجه دور پروانه نیز کاهش یافته و توان کافی برای خنک کردن موتور را نخواهد داشت. برای آشنایی با الکتروموتورهای دور بالا مقاله الکتروموتور 3000 دور (دور بالا) را مطالعه فرمایید.
فن خنک کننده دینام
از آن جایی که داغ شدن دینام می تواند آسیب های جبران ناپذیری به دستگاه ها وارد سازد، باید از یک قطعه جانبی به نام فن اکسترنال الکتروموتور یا فن خارجی خنک کننده الکتروموتور، استفاده شود. این فن ها بیشتر برای دینام های توان بالا که خنک کاری در آن ها بسیار حائز اهمیت است، به کار می روند و به انتهای الکتروموتور متصل می شوند.
ساختار فن اکسترنال الکتروموتور
نصب فن خنک کننده الکتروموتور
فن های خارجی جزو لوازم یدکی و جانبی الکتروموتور به شمار می آیند؛ با نگاهی اجمالی به ساختار فن اکسترنال الکتروموتور در می یابیم که این فن ها، از نوع محوری (آکسیال) هستند و پروانه آن با کمک محور اصلی به چرخش در می آید و در نتیجه جریان هوا نیز در راستای محور دوران، قرار دارد. در این نوع خنک کاری علیرغم جریان هوای بالا و مناسب، فشار باد زیاد نیست و به قطعات داخلی موتور آسیبی وارد نمی شود. به طور کلی انواع فن خنک کننده الکتروموتور به دو گروه اینترنال (داخلی) و اکسترنال (خارجی) تقسیم بندی می شوند؛ در فن های اینترنال نیروی لازم برای به چرخش درآمدن پروانه، توسط یک موتور داخلی تأمین می شود و در فن های اکسترنال باید یک الکتروموتور دیگر به قسمت انتهایی فن متصل شده و پروانه آن را به گردش درآورد.
نصب فن اکسترنال
نکاتی برای انتخاب فن اکسترنال الکتروموتور
همانطور که گفتیم، از فن اکسترنال الکتروموتور در مواردی که کنترل دور الکتروموتور با استفاده از اینورتر انجام می شود و پروانه الکتروموتور نمی تواند اجزای داخلی را تا حد مطلوب خنک کند، استفاده می کنند. اما پیش از انتخاب این محصولات باید نکاتی مانند ظرفیت هوادهی، نوع پروانه و محاسباتی از این قبیل را در نظر بگیرید. الکتروموتور فن، به صورت مجزا از اینورتر نصب می شود تا بتواند با دور نامی خود، پروانه را به چرخش درآورند و عملیات خنک کاری را انجام دهند. استفاده از فن اکسترنال الکتروموتور باعث افزایش راندمان موتورها و جلوگیری از گرم شدن بیش از حد سیم پیچ می شود.
نصب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور
برای نصب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور، ابتدا باید درپوش انتهایی الکتروموتور باز شود و به فن خارجی متصل شود؛ سپس الکتروموتور دوم، بر روی فن خارجی نصب شده و در نهایت همگی به الکتروموتور متصل می شوند. برق الکتروموتور مجزا و فن اکسترنال الکتروموتور باید از اینورتر مجزا باشد.
جمع بندی
خنک کاری الکتروموتورها از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و به طور مستقیم بر کارایی و طول عمر مفید دستگاه تأثیر می گذارد. البته روش های مختلفی برای خنک کاری موتورها وجود دارد و استفاده از فن اکسترنال الکتروموتور تنها یکی از این راه ها است. انتخاب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور نیاز به محاسبات دقیق و نصب آن هم نیاز به دانش فنی در این زمینه دارد. برای دریافت مشاوره رایگان در خصوص انتخاب بهترین و مناسب ترین فن اکسترنال الکتروموتور می توانید با کارشناسان وب سایت کالاصنعتی در ارتباط باشید.
فیدر چیست؟
فیدر ها دستگاه هایی هستند که در صنعت کاربرد فراوانی داشته و جهت انتقال و جابه جایی یا رساندن مواد یا قطعات به بخشی دیگر از کارگاه یا کارخانه جهت استفاده و ادامه روند تولید می باشند. از فیدرها جهت انتقال مواد ، تجهیزات تغذیه ، سیلوهای تخلیه و قیف ها و ... استتفاده می گردد. فیدر ها یک راه حل اتوماسیون می باشند که نیاز به مشارکت افراد در فرآیند تولید را حذف یا حداقل به میزان قابل توجهی کاهش می دهند.
انواع فیدر
فیدرها دارای دو نوع هستند:
فیدرهایی که منبع قدرت آن ها موتور بوده و حرکت ارتعاشی آن ها توسط محور لنگ می باشد.
فیدرهایی که منبع قدرت و ارتعاش آن ها توسط موتور ویبره می باشد.
فیدر چیست
در فیدر ویبره، از موتور ویبره به جای موتور و لنگی استفاده می گردد. عملکرد موتور ویبره فیدر به این صورت می باشد که یک وزنه با نسبت چگالی بالا به محور موتور الکتریکی موجود در ویبره فیدر متصل شده و این وزنه 25 تا 50 درصد از 360 درجه محور را پر می کند. حرکت و چرخش موتور سبب می شود که مرکز ثقل با سرعت بالا جا به جا شود و در کل دستگاه لرزش و ارتعاش به وجود می آید.
یکی از کاربرد های فیدرها در دستگاه سنگ شکن می باشد. در فیدر ویبره ای محور ارتعاشی خارج از مرکز آن بوده و طراحی آن به گونه ای است که این فیدر دارای حرکت ریز و یکنواخت می باشد و به همین دلیل تولید حرکت خطی مواد اولیه را به طور یکنواخت به دستگاه سنگ شکن منتقل می نماید. دستگاه های فیدری که با ویبره کار می نمایند ، به طور گسترده در معادن سنگ کوهی ، معادن سنگ آهن به کار برده می شوند.
بیشتر بخوانید: قیمت موتور ویبره پیلسا
کاربرد فیدر
نمونه ای از صنایعی که فیدر در آن ها استفاده می گردد:
دارویی
خودرو
الکترونیکی
فرآوری مواد غذایی
بسته بندی
فلز کاری
شیشه
ریخته گری
فولاد
ساخت و ساز
بازیافت
پلاستیک ها
از مزایای استفاده از فیدر ویبره، کارایی بالا و آسان ، نرخ خطای کمتر ، سود بهتر، نرخ بهره وری بهتر و وابستگی کمتر به نیروی انسانی می باشد.
بیشتر بخوانید: ویبره بدنه تکنو سعدی
ویبره فیدر
ویبره فیدر با ایجاد ارتعاش و لرزش از این ارتعاش و گرانش جهت حرکت مواد به جلو استفاده می کند . نیروی گرانش با تاثیر گذاری بر روی قسمت ها جهت حرکت را تغییر داده و به وسیله ویبره با تحریک مواد سبب حرکت آن ها به سمت پایین یا جانبی می گردد. ویبره فیدر می بایست دارای دور 3000 بوده و نیروی گریز از مرکز آن با توجه به کاربرد انتخاب می گردد. برندهایی مانند کمپ ترکیه ، ایتال ویبراس ، OMB ، AVIBRO ، پارسیان ، تکنو سعدی و ... تولید کننده ویبره فیدر می باشند.
برندهای ویبره فیدر
بیشتر بخوانید: خرید اینترنتی ویبره بدنه کمپ
ویبره فیدر برند کمپ ( KEMP )
دارای نیروی گریز از مرکز 49 kgf تا 9020 kgf
توان 100 تا 10000 وات بسته به نیروی گریز از مرکز ویبره فیدر
وزن حدودی 4.5 کیلو گرم تا 278 گیلوگرم
جریان 0.23 آمپر تا 17 آمپر بسته به مدل ویبره فیدر
دارای دو مدل تکفاز و سه فاز
3000 دور بر دقیقه و دو قطب
مشخصات ویبره فیدر برند کمپ
مشخصات فنی ویبره فیدر کمپ
بیشتر بخوانید:قیمت ویبره بدنه ایتال ویبراس
ویبره فیدر برند ایتال ویبراس ( italvibras )
دارای نیروی گریز از مرکز 121 kgf تا 9007 kgf در سه فاز و 121 kgf تا 785 kgf در تک فاز
توان 180 تا 10000 وات در سه فاز و 165 تا 700 وات در تک فاز بسته به نیروی گریز از مرکز ویبره فیدر
وزن حدودی 5.6 کیلو گرم تا 215 کیلو گرم در سه فاز و 5.6 کیلو گرم تا 16.8 کیلو گرم در تکفاز
جریان 0.35 آمپر تا 18 آمپر در سه فاز و 0.75 آمپر تا 3.25 آمپر در تک فاز بسته به مدل ویبره فیدر
در دو مدل تک فاز و سه فاز
3000 دور بر دقیقه و دو قطب
مشخصات ویبره فیدر برند ایتال ویبراس
مشخصات فنی ویبره فیدر ایتال ویبراس
بیشتر بخوانید:موتور ویبره آویبرو
ویبره فیدر برند آویبرو ( AVIBRO )
دارای نیروی گریز از مرکز 61 kgf تا 9107 kgf در سه فاز و 61 kgf تا 2316 kgf در تک فاز
توان 150 وات تا 10000 وات در سه فاز و 150 وات تا 2200 وات در تک فاز بسته به نیروی گریز از مرکز ویبره فیدر
وزن حدودی 4.9 کیلو گرم تا 264 کیلو گرم در سه فاز و 4.9 کیلو گرم تا 36.3 کیلو گرم در تکفاز
جریان 0.3 آمپر تا 16.3 آمپر در سه فاز و 0.51 آمپر تا 5.78 آمپر در تک فاز بسته به مدل ویبره فیدر
در دو مدل تک فاز و سه فاز
3000 دور بر دقیقه و دو قطب
مشخصات ویبره فیدر برند آویبرو
مشخصات فنی ویبره فیدر آویبرو
بیشتر بخوانید: ویبره OMB
ویبره فیدر برند OMB
دارای نیروی گریز از مرکز 66 kgf تا 8974 kgf
توان 100 تا 10000 وات بسته به نیروی گریز از مرکز ویبره فیدر
وزن حدودی 3.45 کیلو گرم تا 238 کیلوگرم
جریان 0.18 آمپر تا 17 آمپر بسته به مدل ویبره فیدر
دارای دو مدل تکفاز و سه فاز
3000 دور بر دقیقه و دو قطب
مشخصات ویبره فیدر برند OMB
مشخصات فنی ویبره فیدر omb
فیدر ویبره بدنه omb
بیشتر بخوانید:خرید موتور ویبره OLI
ویبره فیدر برند OLI
دارای نیروی گریز از مرکز 66 kgf تا 9025 kgf
توان 90 تا 6600 وات بسته به نیروی گریز از مرکز ویبره فیدر
وزن حدودی 4 کیلو گرم تا 240 کیلوگرم
جریان 0.25 آمپر تا 11.5 آمپر بسته به مدل ویبره فیدر
دارای دو مدل تکفاز و سه فاز
3000 دور بر دقیقه و دو قطب
یکی از اصول نگهداری این محصولات، روغن کاری گیربکس صنعتی است که باید به صورت منظم و بر اساس دستورالعمل های خاصی انجام گیرد. در این مقاله قصد داریم در مورد نحوه روغن کاری گیربکس صنعتی، انواع روغن گیربکس صنعتی و روغن مناسب برای هر گیربکس صنعتی صحبت کنیم.
روش های روغن کاری گیربکس صنعتی
روغن کاری گیربکس صنعتی به شیوه های مختلفی انجام می شود؛ در ادامه به برخی از مهم ترین و رایج ترین روش های روغن کاری گیربکس صنعتی می پردازیم:
حمام روغن
گردش روغن اجباری
جت روغن
حمام روغن
روغن کاری گیربکس صنعتی به روش حمام روغن یا Splash Lubrication، عموماً برای گیربکس هایی که سرعت خطی کمتر از 15 متر بر ثانیه دارند، استفاده می شود. روغن کاری بیرینگ ها (بلبرینگ)، یکی از مهم ترین نکاتی است که باید به آن توجه داشت؛ به عنوان مثال گاهی بخشی از بیرینگ داخل روغن قرار می گیرد، ولی طراحی پوسته آن به نحوی است که پشت بیرینگ روغن کاری نمی شود؛ در این موارد باید از طریق سوراخ های مخصوص روغنکاری، روغن به درون پوسته ریخته شود و مقادیر اضافی آن از سوراخ تخلیه، خارج شود و گردش روغن به خوبی انجام پذیرد. مهم ترین فایده گردش روغن، کمک به انتقال حرارت و کاهش دما می باشد.
گردش روغن اجباری
گیربکس صنعتی با سرعت خطی بیشتر از 15 متر بر ثانیه و یا سرعت خطی خیلی کم، از روش روانکاری گردش روغن اجباری یا Forced Oil Circulation Lubrication استفاده می کنند. در این روش روغن توسط یک یا چند پمپ و لوله های رابط آن ها به اجزای سیستم رسیده و از آن جایی این سیستم از فیلترینگ روغن بهره می برد، همشه روغن تازه در سیستم گردش دارد. از جمله مزایای این روش می توان به مصرف کمتر روغن نسبت به روش های دیگر، تازه بودن روغن موجود در سیستم و افزایش طول عمر بیرینگ ها اشاره نمود. همچنین در این روش حتی اگر گیربکس به صورت عمودی نصب شده باشد، تمامی بلبرینگ های بالا دست آن نیز، به راحتی روغن کاری می شوند.
جت روغن
روش جت روغن یا Oil Jet Lubrication برای گیربکس هایی که با سرعت بسیار زیاد کار می کنند مناسب است؛ در این روش روغن با سرعت زیادی بین رینگ داخلی و قفسه تزریق شده و با خروج روغن، انتقال حرارت با تلفات نسبتاً کمتری انجام می گیرد.
انتخاب روغن مناسب برای گیربکس صنعتی
گیربکس های صنعتی معمولاً در شرایط سخت و تحت بارهای بسیار زیادی کار می کنند و به همین علت انتخاب روغن مناسب برای گیربکس صنعتی اهمیت ویژه ای می یابد. روغن کاری گیربکس صنعتی، از خرابی زودرس و سایش دستگاه جلوگیری کرده و به کاهش صدا و افزایش کارایی گیربکس کمک می نماید.
انتخاب روغن مناسب برای گیربکس صنعتی، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. روغن مناسب باید قابلیت ها و ویژگی های خود را در دماهای مختلف حفظ کند؛ همچنین باید در برابر اکسیداسیون، آب، خوردگی، حلال ها و سایر روغن ها مقاوم باشد و پایداری حرارتی خوبی داشته باشد. به عنوان مثال، در گیربکس های صنعتی با سرعت بالا، روغن کاری باید ویژگی های خاصی داشته باشد تا در شرایط سخت و تحت بار به خوبی عمل نماید. این ویژگی ها شامل مقاومت در برابر اکسیداسیون، پایداری حرارتی، پایداری در برابر فشار و آب، داشتن ویسکوزیته مناسب و پایداری در برابر امواج شوک و لرزش می باشد.
برای روانکاری هر نوعی از گیربکس های صنعتی، روغن مخصوصی استفاده می شود. به عنوان مثال برای گیربکس حلزونی باید روغن متفاوتی از گیربکس خورشیدی استفاده شود که در بخش مقالات به صورت مفصل به آن ها پرداخته ایم؛ پیشنهاد می کنیم مقالاتی مانند روانکاری و روغن مناسب گیربکس حلزونی را مطالعه فرمایید.
انواع روان کننده گیربکس صنعتی
انواع روان کننده گیربکس صنعتی
طیف وسیعی از انواع روان کننده گیربکس صنعتی در بازار عرضه می شود که هر یک ویژگی های خاص خود را دارند و برای گیربکس به خصوصی استفاده می شوند. برخی از مهم ترین روان کننده های مورد استفاده در گیربکس های صنعتی عبارتند از:
روغن معدنی: روغن های معدنی، به دلیل قیمت مناسب و ویژگی های خوب ضد سایش و ضد خوردگی، در بسیاری از گیربکس های صنعتی استفاده می شوند.
روغن سنتزی: روغن های سنتزی به دلیل داشتن ویژگی هایی مانند پایداری حرارتی بالا، ضد سایش و ضد خوردگی، در بسیاری از گیربکس های صنعتی استفاده شده و از ترکیبات شیمیایی ساخته می شوند. این روغن ها با توجه به نوع گیربکس و شرایط عملکرد آن، از ترکیبات مختلف روغن های پایه و افزودنی تشکیل شده اند.
گریس: گریس یکی از رایج ترین روان کننده های بازار است که به دلیل داشتن ویژگی هایی مانند ویسکوزیته بالا و مقاومت در برابر فشار و سایش، معمولاً برای محافظت از قطعات گیربکس مانند دنده ها، بلبرینگ ها و شفت ها استفاده می شود.
در مجموع، انتخاب بهترین گزینه از بین انواع روان کننده گیربکس صنعتی باید با توجه به نوع گیربکس، شرایط کاری آن و نیازهای عملکردی مورد نظر انجام گیرد. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد گیربکس متناسب با نیازتان می توانید مقاله راهنمای انتخاب گیربکس را مطالعه فرمایید.
بهترین روغن گیربکس صنعتی
برندهای بسیار زیادی به تولید روغن صنعتی میپردازند؛ اما نکته مهم این است که روغن هر گیربکس منحصر به فرد است و باید با مشخصات گیربکس مطابقت داده شود. به طور کلی بهترین روغن گیربکس صنعتی برای گیربکس های اروپایی روغن دنده 220 و 320 و برای گیربکس های ایرانی علاوه بر روغن های مذکور، از روغن دنده 140 نیز می توان استفاده کرد. برای انتخاب بهترین روغن گیربکس صنعتی هلیکال، می توانید از جدول زیر کمک بگیرید.
برند سازنده میزان بار
سنگین متوسط
IP MELLANA OIL 320 MELLANA OIL 220
ESSO SPARTAN EP 320 SPARTAN EP 220
AGIP BLASIA 320 BLASIA 220
MOBIL MOBILGEAR 320 MOBILGEAR 220
SHELL OMALA 320 OMALA 220
TIVELA OIL SD 460 TIVELA OIL SD 320
BP ENERGOL GR-XP 320 ENERGOL GR-XP 220
پارس NISSAN 320 NISSAN 220
بهران بردبار 320 بردبار 220
بردبار 460 بردبار 320
- بردبار 150
البته برندهای تولید کننده روغن دنده بسیار زیاد و متنوع هستند، اما موارد فوق طبق پیشنهاد تولید کنندگان گیربکس که در کاتالوگ محصولات خود ذکر کرده اند، معرفی شده اند.
راهکارهای عملی برای بهبود روغن کاری گیربکس
برخی از راهکارهای عملی برای بهبود روغن کاری گیربکس عبارتند از:
تعویض روغن: تعویض روغن به صورت دوره ای و منظم، می تواند عمر مفید و کارایی گیربکس ها را بهبود بخشد.
استفاده از فیلترهای روغن کاری: استفاده از فیلترهای روغن کاری، می تواند تا حد زیادی از آلودگی روغن کاسته و عمر مفید و کارایی گیربکس را بهبود بخشد.
تنظیم روزانه روغن: تنظیم روزانه سطح روغن تا حد مناسب، می تواند از کاهش سطح روغن درون گیربکس ها جلوگیری کرده و تأثیر مثبتی روی پایداری حرارتی و عمر مفید گیربکس داشته باشد.
استفاده از روغن با کیفیت: استفاده از روغن های با کیفیت، می تواند عمر مفید و کارایی گیربکس را به طور قابل توجهی افزایش بخشد.
نتیجه گیری
روغن کاری گیربکس صنعتی، عامل بسیار مهمی برای حفظ عمر مفید و کارایی گیربکس های صنعتی است. در مقاله فوق به روش های مختلف روغن کاری گیربکس صنعتی، راهکارهای عملی برای بهبود روغن کاری گیربکس و نکاتی راجع به انتخاب روغن مناسب برای گیربکس صنعتی پرداختیم. انتخاب روش مناسب و استفاده از روغن های با کیفیت بالا می تواند عمر مفید و کارایی گیربکس ها را تا حد قابل توجهی افزایش بخشد و هزینه های تعمیر و نگهداری آن ها را کاهش دهد.
برای آگاهی بیشتر در مورد راهکارهای افزایش عمر مفید گیربکس، مقاله افزایش طول عمر گیربکس صنعتی را مطالعه فرمایید. برای بررسی مشخصات هر گیربکس و دریافت راهنمایی های لازم در خصوص تعمیرات و نگهداری آن ها، از جمله روغن کاری، می توانید با کارشناسان وبسایت کالا صنعتی در ارتباط باشید.
یکی از دغدغههای صاحبان صنایع، انتخاب الکتروموتور مناسب و ایدهآل است؛ چراکه جزئیات و مشخصات فنی بیشماری را باید درنظر بگیرند و درنهایت از مناسب بودن الکتروموتور با کاربرد مورد نظر اطمینان حاصل کنند. اگر پیش از این از یک الکتروموتور استفاده کردهاید، راحتترین راه برای انتخاب الکتروموتور مناسب، جایگزین کردن آن با دینامی است که مشخصات یکسانی داشته باشد؛ برای اینکار کافی است پلاک الکتروموتور قبلی را بررسی کرده و براساس آن، الکتروموتور جدید تهیه کنید.
اکثر موتورهای الکتریکی دارای صفحهای فلزی یا پلاستیکی به نام پلاک هستند که مشخصات فنی اصلی آنها را نشان میدهد؛ برای پلاک خوانی الکتروموتور کافی است با مفهوم اطلاعات درج شده بهطور کامل آشنا شوید.
انتخاب مناسب ترین و بهترین الکتروموتور
مشخصاتی که روی پلاک درج میشوند، عبارتند از:
نیاز برق و جریان الکتریکی موتور (AC یا DC)
نوع جریان (تک فاز یا سه فاز)
جنس بدنه (چدن یا آلومینیوم)
سرعت نامی
توان نامی
سایر اطلاعات، مانند نحوه نصب (به وسیله پایه، فلنج یا هر دو) باتوجه به سفارش مشتری میتواند تغییر کند؛ بنابراین نمیتوان صرفاً به پلاک برای تشخیص مناسب بودن به آنها اعتماد کرد. در ادامه قصد داریم با طرح سوالات درباره راهنمای انتخاب الکتروموتور و پاسخ آنها مسیر درست را به شما نشان دهیم.
تفاوت الکتروموتور AC یا DC
تفاوت ac و dc
بارزترین تفاوت الکتروموتورها، نوع جریان الکتریکی موتور است؛ بنابراین سوال اول این است: الکتروموتور AC بهتر است یا DC؟
الکتروموتور AC (جریان متناوب)
کارایی بالایی دارند.
صدای کمتر و انعطافپذیری بیشتری برای کاربردهای مختلف دارند.
در دو نوع کلی الکتروموتور تک فاز و سه فاز موجود هستند.
تبدیل انرژی الکتریکی به مکانیکی در این موتورها با استفاده از میدانهای مغناطیسی انجام میشود.
الکتروموتور DC (جریان مستقیم)
الکتروموتور DC سرعتهای متغیری ارائه میدهند.
تبدیل انرژی از منابعی با ولتاژ ثابت مانند باتریها انجام میشود.
تفاوت الکتروموتور تک فاز یا سه فاز
انتخاب الکتروموتور
دومین پرسش راهنمای انتخاب الکتروموتور در ارتباط با نوع جریان ورودی به موتور است. تشخیص این که کدام نوع الکتروموتور مناسب شما است، الکتروموتور تک فاز یا سه فاز؟ کاملاً بستگی به نوع کاربرد و زیر ساختهای محیط صنعتی دارد.
الکتروموتورهای تک فاز :
با منبع تغذیه تک فاز کار میکنند؛ به عبارتی میتوانید آنها را با ولتاژ برق شهری نیز استفاده کنید.
معمولاً در مصارف خانگی و صنعتی سبک که نیاز به توان کمتری دارند (مانند بالابر، پمپ، فن و ماشین لباسشویی و … ) استفاده میشوند.
الکتروموتور سه فاز:
نیاز به منبع برق سه فاز دارند.
معمولاً در کاربردهای سنگین تر صنعتی که نیاز به توان بالاتری دارند (مانند نوار نقاله، جرثقیل، همزن های صنعتی، سنگ شکن ها و …) استفاده میشوند.
سرعت الکتروموتور
سرعت الکتروموتور با کمک درجه فرکانس و تعداد قطبهای الکتروموتور بدست میآید و درنهایت بر حسب دور در دقیقه (RPM) بیان میشود. به طور کلی هر چه تعداد قطبها بیشتر باشد، سرعت موتور کمتر ولی گشتاور آن بیشتر است؛ به عنوان مثال، سرعت یک موتور ۲ قطبی دو برابر سرعت یک موتور ۴ قطبی است. برای محاسبه سرعت الکتروموتور از فرمول زیر استفاده میشود:
[فرکانس x 120]➗تعداد قطب ها
استاندارد فرکانس موتورها در ایران 50 هرتز است، بنابراین سرعت یک موتور ۲ قطبی برابر است با الکتروموتور 3000 دور دور در دقیقه و سرعت موتورهای 4 و 8 قطبی هم به ترتیب 1500 و 750 دور در دقیقه است. نکته بسیار مهم در رابطه با سرعت الکتروموتور، درک تفاوت بین سرعت سنکرون و سرعت عملیاتی است. سرعت سنکرون، سرعت موتور بدون بار است که طبق فرمول بالا محاسبه کردیم اما سرعت عملیاتی، سرعت موتور تحت بار است. اگر یک موتور سه فاز دارید و دستگاه با سرعتهای مختلف کار میکند، نیازمند یک اینورتر VFD هستید. درایو اینورتر با کنترل کردن فرکانس برقی که موتور را تغذیه میکند، سرعت و دور موتور را کنترل خواهد کرد؛ در غیر اینصورت برای کنترل سرعت موتور باید از یک گیربکس صنعتی استفاده کنید.
اینورتر vf
به صورت کلی الکتروموتورها نباید با بیش از 10% سرعت نامی خود و کمتر از 50% سرعت نامی راه اندازی شوند؛ به عنوان مثال، نباید موتوری با سرعت 3000 دور در دقیقه را با سرعتی بیش از 3300 RPM یا کمتر از 1500 RPM راه اندازی کرد. البته این مقدار همیشه توسط شرکت سازنده در کاتالوگ یا پلاک موتور مشخص می شود و اگر رعایت نشود به موتور آسیب خواهند رساند. بررسی سرعت الکتروموتور یکی از مهم ترین فاکتورهای راهنمای انتخاب الکتروموتور است؛ عامل بعدی که اهمیتی مشابه با سرعت موتور دارد، توان است.
توان الکتروموتور
توان الکتروموتور ظرفیت نیروی خروجی موتور را نشان میدهد و بر حسب کیلووات (KW) یا اسب بخار (HP) گفته میشود. توان را نباید با گشتاور اشتباه گرفت؛ گشتاور، نیروی چرخشی واقعی تولید شده توسط موتور است که بر حسب نیوتون متر (NM) است. توان خروجی الکتروموتور به عوامل مختلفی مانند طراحی، سایز و راندمان موتور بستگی دارد. توان درج شده روی پلاک موتور نشاندهنده حداکثر توان و قدرت الکتروموتور در شرایط عادی است و بیانگر مقدار انرژی الکتریکی است که موتور میتواند بدون تجاوز از حد حرارتی خود به نیروی مکانیکی تبدیل کند.
الکتروموتور بدنه چدن بهتر است یا آلومینیوم
بدنه الکتروموتورها معمولاً از دو جنس چدن یا آلومینیوم ریختهگری هستند. برای یافتن پاسخ این پرسش که الکتروموتور بدنه چدن بهتر است یا آلومینیوم باید کمی در مورد ویژگیهای هر یک اطلاعات بیشتری کسب کنیم.
الکتروموتورهای آلومینیومی:
از نظر ظاهری زیباتر هستند.
انتقال حرارتی بهتری دارند.
خوردگی خیلی کمی دارند.
به دلیل سبکی، نصب راحتی دارند.
الکتروموتورهای چدنی:
بدنه و پوسته محکمتری دارند و میتوانند ضربه و بار بیشتری را تحمل کنند.
ماندگاری و طول عمر بیشتری دارند.
بهدلیل سنگین بودن، نصب سختی دارند.
مقایسه وزن الکتروموتور
تصویر بالا وزن دو الکتروموتور با مشخصات مشابه که یکی پوسته چدنی دارد و دیگری آلومینیومی را بررسی نموده است و میتوانید راحتتر متوجه اختلاف وزن این دو پوسته شوید؛ هنگام انتخاب الکتروموتور یکی از مهمترین عوامل وزن الکتروموتور است.
تاثیر موقعیت نصب الکتروموتور در انتخاب آن
موقعیت نصب الکتروموتور
مورد بعدی در راهنمای انتخاب الکتروموتور، موقعیت یا نحوه نصب آنها است. موقعیت نصب الکتروموتور مشخص میکند که چگونه میتوان موتور را نصب کرد و رایجترین روش های آن عبارتند از:
پایه
فلنج (با نام Face Mount نیز شناخته میشود)
پایه و فلنج
لازم به ذکر است که جای پایه را میتوان به جای زیر موتور، در کنار آن نیز قرار داد ولی برای این حالت حتماً باید جعبه ترمینال موتور در بالای آن قرار گرفته باشد. نصب الکتروموتورها باید به گونهای باشد که کمترین میزان لرزش را داشته باشند.
باتوجه به اینکه نصب صحیح الکتروموتور از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است و به صورت مستقیم بر طول عمر موتور و تجهیزات مرتبط با آن و همچنین ایمنی افراد تاثیر میگذارد، باید توسط افراد متخصص و ماهر انجام شود.
بررسی موتور
پارت نامبر الکتروموتور چیست؟
پارت نامبر الکتروموتور، یک رشته عددی یا حرف و عدد است که توسط شرکت سازنده به یک دسته از محصولات اختصاص داده میشود. با استفاده از این کد به راحتی میتوان مشخصات محصول را شناسایی کرد و در صورت نیاز به تعویض و جایگزین کردن یک قطعه، قطعات صنعتی متناسب با همان موتور را تهیه کرد.
در واقع تمامی موارد گفته شده در راهنمای انتخاب الکتروموتور را به صورت کد میتوانید در این رشته عدد و حرف بیابید از جمله جنس پوسته، تعداد قطبها، توان و موقعیت نصب. البته این کدها بیشتر در انواع الکتروموتور خارجی مشاهده میشود و تولیدکنندگان الکتروموتور ایرانی صرفاً شماره سریال اختصاصی محصول را روی پلاک درج می کنند!
پارت نامبر الکتروموتور
گزینه های جانبی الکتروموتور
برخی از الکتروموتورها، امکانات بیشتری نسبت به محصولات مشابه دارند. یکی از امکانات بسیار مفید در الکتروموتورها، وجود خازن راهانداز و خازن کمکی است که به موتور برای رسیدن به سرعت و گشتاور نامی خود کمک میکنند. الکتروموتورهای خازن دار برای کاربردهایی که موتور نیاز به کارکرد طولانی دارد مانند فن و پمپ استفاده میشوند. علاوه بر این، استانداردهای محافظتی نیز یکی از نکات مهم در انتخاب الکتروموتور هستند که میتوانید مد نظر قرار دهید؛ این درجهبندی حفاظتی که به صورت IP نمایش داده میشود، میزان حفاظت از موتور در برابر گرد و غبار و آب را نشان میدهد.
نکات مهم در انتخاب یک الکتروموتور مناسب
همه موتورهای AC امکان کار به صورت چپگرد و راستگرد را دارند اما الکتروموتورهای DC به صورت یک جهته طراحی شدهاند؛ یعنی بسته به نحوه سیمکشی موتور فقط در یک جهت (در جهت عقربههای ساعت یا خلاف جهت عقربههای ساعت) میتوانند بچرخند.
.بعضی از الکتروموتورها به طور ویژه برای استفاده در مناطق خطرناک که خطر انفجار در آنها زیاد است، طراحی شدهاند و با نام الکتروموتور ضد انفجار شناخته میشود
برخی از الکتروموتورها به ترمز مجهز هستند تا در صورت توقف چرخش محور، بار روی موتور نباشد؛ این موتورها با نام موتور ترمزدار شناخته میشوند.
بهتر است قبل از راه اندازی موتور و اعمال بار روی آن، از کلید حرارتی، فیوز و سایر وسایل حفاظتی در مسیر موتور استفاده کنید تا از آسیب های احتمالی جلوگیری شود.
سیستم خنککننده الکتروموتور از جمله فن موتور یا اکسترنال فن باید به درستی عمل کنند و دمای موتور از حد مجاز بیشتر نشود.
برخی از لوازم جانبی مانند PTC، ترانسمیتر و ترمیستور را نیز میتوانید به همراه موتور تهیه کنید.
الکتروموتور ترمزدار
نتیجه گیری
بخش بسیار زیادی از برق صنایع به الکتروموتورها اختصاص یافته و باتوجه به تنوع مدلها و مشخصات فنی این دستگاهها، داشتن یک راهنمای انتخاب الکتروموتور میتواند کمک بسیار زیادی به انتخاب و خرید یک الکتروموتور متناسب با کاربری مد نظر نماید. علاوه بر این موارد، دریافت مشاوره از یک فرد متخصص نیز به انتخاب هوشمندانه و دقیقتر الکتروموتورها کمک میکند. کارشناسان وبسایت کالا صنعتی آماده ارائه مشاوره تخصصی رایگان در هر مرحله از انتخاب، خرید، نصب، راه اندازی، تعمیر و نگهداری الکتروموتورها به شما عزیزان هستند.