به طور کلی تمامی الکتروموتورها در انتهای پوسته خود یک پروانه خنک کننده دارند که مستقیماً به شفت متصل است و با راه اندازی موتور و چرخش شفت، پروانه هم به چرخش در می آید. اما در بعضی از موارد و کاربردهای صنعتی باید دور موتور تا حد زیادی کاهش یابد و به وسیله اینورتر و تغییر فرکانس، سرعت الکتروموتور را تا پایین تر از دور نامی خود کاهش می دهند؛ به عنوان مثال با استفاده از اینورتر سرعت یک موتور 3000 دور را به 1000 دور کاهش می دهند و در نتیجه دور پروانه نیز کاهش یافته و توان کافی برای خنک کردن موتور را نخواهد داشت. برای آشنایی با الکتروموتورهای دور بالا مقاله الکتروموتور 3000 دور (دور بالا) را مطالعه فرمایید.
فن خنک کننده دینام
از آن جایی که داغ شدن دینام می تواند آسیب های جبران ناپذیری به دستگاه ها وارد سازد، باید از یک قطعه جانبی به نام فن اکسترنال الکتروموتور یا فن خارجی خنک کننده الکتروموتور، استفاده شود. این فن ها بیشتر برای دینام های توان بالا که خنک کاری در آن ها بسیار حائز اهمیت است، به کار می روند و به انتهای الکتروموتور متصل می شوند.
ساختار فن اکسترنال الکتروموتور
نصب فن خنک کننده الکتروموتور
فن های خارجی جزو لوازم یدکی و جانبی الکتروموتور به شمار می آیند؛ با نگاهی اجمالی به ساختار فن اکسترنال الکتروموتور در می یابیم که این فن ها، از نوع محوری (آکسیال) هستند و پروانه آن با کمک محور اصلی به چرخش در می آید و در نتیجه جریان هوا نیز در راستای محور دوران، قرار دارد. در این نوع خنک کاری علیرغم جریان هوای بالا و مناسب، فشار باد زیاد نیست و به قطعات داخلی موتور آسیبی وارد نمی شود. به طور کلی انواع فن خنک کننده الکتروموتور به دو گروه اینترنال (داخلی) و اکسترنال (خارجی) تقسیم بندی می شوند؛ در فن های اینترنال نیروی لازم برای به چرخش درآمدن پروانه، توسط یک موتور داخلی تأمین می شود و در فن های اکسترنال باید یک الکتروموتور دیگر به قسمت انتهایی فن متصل شده و پروانه آن را به گردش درآورد.
نصب فن اکسترنال
نکاتی برای انتخاب فن اکسترنال الکتروموتور
همانطور که گفتیم، از فن اکسترنال الکتروموتور در مواردی که کنترل دور الکتروموتور با استفاده از اینورتر انجام می شود و پروانه الکتروموتور نمی تواند اجزای داخلی را تا حد مطلوب خنک کند، استفاده می کنند. اما پیش از انتخاب این محصولات باید نکاتی مانند ظرفیت هوادهی، نوع پروانه و محاسباتی از این قبیل را در نظر بگیرید. الکتروموتور فن، به صورت مجزا از اینورتر نصب می شود تا بتواند با دور نامی خود، پروانه را به چرخش درآورند و عملیات خنک کاری را انجام دهند. استفاده از فن اکسترنال الکتروموتور باعث افزایش راندمان موتورها و جلوگیری از گرم شدن بیش از حد سیم پیچ می شود.
نصب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور
برای نصب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور، ابتدا باید درپوش انتهایی الکتروموتور باز شود و به فن خارجی متصل شود؛ سپس الکتروموتور دوم، بر روی فن خارجی نصب شده و در نهایت همگی به الکتروموتور متصل می شوند. برق الکتروموتور مجزا و فن اکسترنال الکتروموتور باید از اینورتر مجزا باشد.
جمع بندی
خنک کاری الکتروموتورها از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و به طور مستقیم بر کارایی و طول عمر مفید دستگاه تأثیر می گذارد. البته روش های مختلفی برای خنک کاری موتورها وجود دارد و استفاده از فن اکسترنال الکتروموتور تنها یکی از این راه ها است. انتخاب فن خارجی خنک کننده الکتروموتور نیاز به محاسبات دقیق و نصب آن هم نیاز به دانش فنی در این زمینه دارد. برای دریافت مشاوره رایگان در خصوص انتخاب بهترین و مناسب ترین فن اکسترنال الکتروموتور می توانید با کارشناسان وب سایت کالاصنعتی در ارتباط باشید.
اجزای سردخانه
در طراحی و ساخت انواع سردخانه ها چه سردخانه های صنعتی و چه سردخانه های کوچک مانند کانکس سردخانه ای و... یکی از اصلی ترین مراحل، انتخاب درب سردخانه است. سردخانه ها دارای اجزاء فراوانی هستند که می توان گفت درب سردخانه به عنوان یکی از مهم ترین تجهیزات در سردخانه به شمار می آید.
علت اهمیت درب سردخانه تأثیر آن بر میزان اتلاف انرژی به روش تبادل هوا در سردخانه است؛ باز و بسته شدن درب سردخانه باعث می شود هوای بیرون به داخل سردخانه نفوذ کند و در نتیجه این امر، کارکرد سیستم تبرید سردخانه بیشتر شده به طوری که می تواند مصرف انرژی را تا حدود 50 % افزایش دهد و باعث افزایش هزینه ها شود. از این رو انتخاب درب مناسب می تواند در کارکرد سردخانه و همچنین کیفیت نگهداری محصولات تأثیرگذار باشد.
درب سردخانه ای
انواع درب سردخانه
یکی از معیارهای انتخاب درب سردخانه اختلاف دمای هوای بیرون و داخل سردخانه است. ضخامت این نوع از درب ها متناسب با اختلاف دما، بین 7 تا 15 سانتیمتر است که معمولاً از عایق پلی یورتان استفاده می شود همان عایقی که در ساندویچ پانل ها در کانکس سردخانه ای استفاده می شود. به همین علت در سردخانه های زیر صفر ضخامت درب سردخانه بیشتر است.
به طورکلی بر اساس نوع کارکرد، درب های سردخانه را به 3 دسته کلی تقسیم بندی می کنند:
درب سردخانه لولایی
درب سردخانه ریلی یا کشویی
درب سردخانه کنترل اتمسفری
1) درب سردخانه لولایی
یکی از پرکاربردترین نوع درب سردخانه که محبوبیت فراوانی در بین طراحان و سردخانه داران دارد، درب سردخانه لولایی است.
این نوع درب به دلیل مکانیزم ساده اش کاربرد فراوانی دارد. از دیگر مزایای این نوع از درب ها که می توان به آن اشاره کرد قیمت پایین آنها است که باعث کاهش هزینه تمام شده ساخت می شود. همچنین نصب این نوع از درب ها نیز راحت است و دارای عمر بالای هستند.
درب سردخانه ای لولایی
نکات مهم درب سردخانه لولایی
باید به این نکته توجه داشت که اتلاف حرارتی این نوع از درب های سردخانه (اتلاف حرارتی در هنگام باز و بسته شدن درب) نسبتاً بالا است به همین علت از این نوع درب ها در سردخانه هایی که رفت و آمد در آنها زیاد است معمولا استفاده نمی شود.
نکته دیگری که باید مدنظر داشت این است که تکیه گاه در درب سردخانه ای لولایی در یک سمت آن قرار دارد به همین علت در سایزها و ابعاد بزرگ نمی توان از آن استفاده کرد.
همچنین این نوع درب فضای زیادی را برای باز و بسته شدن اشغال می کند.
نمونه ای از سردخانه ها که معمولاً از این نوع درب در آن استفاده می شود کانکس های سردخانه ای متحرک و کانتینرهای یخچالی است.
بیشتر بخوانید: تونل انجماد چیست
2) درب سردخانه ریلی یا کشویی
نوع دیگر از درب های سردخانه که کاربرد فراوانی در سردخانه ها دارد و بیشتر در سردخانه هایی که رفت آمد در آن ها زیاد است مورد استفاده قرار می گیرد، درب سردخانه ریلی یا کشویی هست. مکانیزم این نوع درب ها به این صورت است که در بالا و پایین آنها ریل هایی تعبیه می شود و درب در داخل آنها قرار گرفته و جابه جا می گردد.
کاربرد درب سردخانه ریلی یا کشویی
درب های کشویی بر خلاف درب های لولایی به فضای کمتری برای باز و بسته شدن نیاز دارند و می توان آنها را در ابعاد بزرگ اجرا کرد و همچنین اتلاف حرارتی کمتری در هنگام باز و بسته شدن دارند. در سردخانه ها صنعتی و بزرگ از درب های کشویی موتوردار بهره می برند که باعث افزایش سرعت باز و بسته شدن درب می شود.
درب ریلی سردخانه ای درب کشویی سردخانه ای
درب سردخانه کنترل اتمسفری
گاهی نیاز است در سردخانه ها محصولاتی را نگهداری کنیم که در معرض اکسیژن آسیب می بینند؛ مانند میوه ها، سبزی ها و بعضی از داروها، به همین دلیل در سردخانه هایی که این محصولات در آن نگهداری می شوند از درب های کنترل اتمسفری استفاده می شود تا از نفوذ اکسیژن به آن جلوگیری شود و در نتیجه طول عمر این محصولات افزایش پیدا کند. درب های کنترل اتمسفری به صورت ریلی یا کشویی طراحی می شوند و دارای درزگیرهای ویژه ای هستند تا سردخانه ها را در برابر نفوذ آب وهوا محافظت کنند.
درب سردخانه ای اتمسفری
معیارهای انتخاب درب سردخانه
هرکدام از درب های سردخانه ای دارای معایب و مزایای هستند به همین علت در انتخاب نوع درب برای سردخانه توجه به این موارد ضروری است. در ادامه به مواردی که در انتخاب درب سردخانه توجه به آن ها ضروری است اشاره می کنیم.
1) اختلاف دمای محیط
یکی از اساسی ترین و مهم ترین نکاتی که در انتخاب درب سردخانه اهمیت دارد توجه به اختلاف دمای بیرون و داخل سردخانه است تا بتوان اتمسفر سردخانه را کنترل کرد به عنوان نمونه در سردخانه های زیر صفر که اختلاف دمای بیشتری را با محیط بیرون دارا هستند برای جلوگیری از اتلاف حرارتی از درب هایی با ضخامت بالاتر استفاده می شود.
اختلاف دمای محیط در انتخاب درب سردخانه
2 ) فضای سردخانه
همان طور که در بالا به آن اشاره شد درب های لولای برای باز و بسته شدن به فضای بیشتری نسبت به درب های کشویی که به صورت ریلی حرکت می کنند نیاز دارند. همچنین ابعاد درب هم باید مدنظر گرفته شود به طور مثال در سردخانه هایی که میوه و مرکبات نگهداری می شود سایز درب ها باید به گونه ای باشد که بتوان به راحتی محصولات را بارگیری و تخلیه نمود.
گیربکس صنعتی یکی از قطعات حیاتی در تجهیزات و ماشین آلات صنعتی است و به صورت گسترده در صنایع مختلفی مانند خودروسازی، معادن، نقت و گاز، پتروشیمی، فلزکاری و ... مورد استفاده قرار می گیرد. این قطعه نقش مؤثری در عملکرد و کارایی کل سیستم دارد و در بعضی موارد حتی می تواند از خطرات و آسیب های احتمالی برای دستگاه ها و نفرات جلوگیری کند. به طور کلی، گیربکس صنعتی وسیله ای مکانیکی است که برای انتقال نیرو از یک شفت (محور) چرخان به محور دیگری در ماشین آلات صنعتی استفاده می شود. هدف استفاده از گیربکس ها، کنترل سرعت و گشتاور ورودی و تنظیم آن به میزان دلخواه است. گیربکس های صنعتی را بر اساس نوع دنده های آن ها به 4 دسته هلیکال، مخروطی، حلزونی و خورشیدی تقسیم بندی می کنند که هرکدام ویژگی ها، مزایا و معایب مخصوص به خود را دارند.
قطعاً انتخاب گیربکس مناسب به عوامل متعددی از جمله گشتاور مورد نیاز، نسبت تبدیل سرعت، شرایط کارکرد و کاربرد مورد نظر بستگی دارد؛ به همین علت تولید کنندگان این محصولات، طیف وسیعی از گیربکس ها را برای برآورده نمودن هر خواسته و نیاز صنعتی طراحی و تولید می کنند. در این مقاله به یررسی انواع گیربکس های صنعتی، کاربردها، مشخصات و ویژگی های هر یک پرداخته و در پایان نکاتی در خصوص انتخاب و نحوه استفاده از آن ها بیان می کنیم؛ همچنین خلاصه مطالب این مقاله را می توانید در پادکست زیر بشنوید. گیربکس صنعتی وسیله ای مکانیکی است که برای انتقال نیرو و گشتاور از محور چرخان یک دستگاه (معمولاً الکتروموتور) به سایر قطعات که به محور دیگر گیربکس متصل هستند، استفاده می شود و نقش بسیار مهمی در ماشین آلات صنعتی ایفا می نمایند. وظیفه اصلی یک گیربکس صنعتی، کاهش یا افزایش سرعت و گشتاور ورودی است و به دو دسته گیربکس صنعتی کاهنده و افزاینده تقسیم بندی می شوند؛ در گیربکس صنعتی کاهنده دور ورودی موتور با نسبت مشخصی کاهش داده می شود و در نتیجه گشتاور در محور خروجی افزایش می یابد و در گیربکس های افزاینده این فرآیند عکس گیربکس های کاهنده است. گیربکس های کاهنده رایج تر از گیربکس های افزاینده بوده و در صنایع بیشتری مورد استفاده قرار می گیرند.
قیمت گیربکس صنعتی
قیمت گیربکس صنعتی با توجه به مواردی مانند نوع گیربکس، مشخصات فنی آن، ابعاد و ظرفیت گشتاور گیربکس، برند تولید کننده و مواد اولیه به کار رفته در آن تغییر می کند. بدیهی است، انواع گیربکس صنعتی بزرگ یا اصطلاحاً سنگین، قیمت بالاتری نسبت به گیربکس صنعتی کوچک دارند. همچنین محصولات برندهای معتبر تولید کننده گیربکس که اغلب شامل تولید کنندگان گیربکس اروپایی می شود، قیمت بیشتری نسبت به گیربکس چینی یا ایرانی دارند. از این موارد که بگذریم، قیمت گیربکس صنعتی بر حسب نوع دنده های آن نیز تغییر می کند. گیربکس های هلیکال و خورشیدی راندمان بالاتری نسبت به گیربکس حلزونی دارند، بنابراین قیمت این گیربکس ها نیز بیشتر خواهد بود. همچنین معمولا قیمت گیربکس صنعتی کوچک از گیربکس هایی که ابعاد بزرگتری دارند کمتر خواهد بود. برای آگاهی از قیمت گیربکس صنعتی با کارشناسان ما در ارتباط باشید.
انواع گیربکس صنعتی
خرید گیربکس صنعتی
وقتی صحبت از خرید گیربکس صنعتی می شود فاکتورهای مختلفی را باید در نظر گرفت تا بهترین گیربکس صنعتی را متناسب با نیاز خود انتخاب نمایید. از آن جایی که وظیفه اصلی گیربکس انتقال نیرو و گشتاور الکتروموتور است، ابتدا باید ویژگی ها و مشخصاتی که مرتبط با موتور هستند را بررسی کرد. از جمله این ویژگی ها می توان به:
سایز گیربکس
توان و سرعت ورودی گیربکس
نسبت دنده
دور خروجی گیربکس
نحوه اتصال گیربکس به موتور (کوپل مستقیم، کوپلینگ، کلاچ، تسمه و پولی، فلنج و ...)
آرایش محورها
همچنین پیش از خرید گیربکس صنعتی باید نیازهای مورد انتظار از گیربکس و همچنین شرایط محیط کار آن را به دقت سنجیده و با مشخصات گیربکس انطباق دهید. از جمله این ویژگی های می توان به موارد زیر اشاره نمود:
بار محوری و شعاعی قابل تحمل گیربکس
طریقه نصب گیربکس صنعتی
ابعاد و وزن گیربکس
مدت زمان کارکرد مداوم گیربکس صنعتی
دمای محیط کار و شرایط آب و هوایی
الزامات تعمیر و نگهداری مانند روغنکاری و ...
با بررسی این موارد، می توانید با دید کامل تر و بهتری به انتخاب گیربکس صنعتی بپردازید ولی با این حال، پیشنهاد می کنیم قبل از اقدام به خرید گیربکس صنعتی با یک کارشناس در این زمینه مشورت نمایید تا تمامی موارد مورد نیاز را بررسی نمایید. اما یکی از مهم ترین معیارهای هر فردی برای خرید گیربکس صنعتی، قیمت محصول است؛ به همین علت در بخش بعدی به مقایسه هزینه و قیمت انواع گیربکس ها می پردازیم.
فروش گیربکس صنعتی
بیشتر تولید کنندگان گیربکس صنعتی، برای رفاه بیشتر مشتریان، خدماتی مانند گارانتی تعویض، تعمیر یا تأمین قطعات در نظر گرفته اند اما شرط استفاده از این خدمات این است که گیربکس از نماینده فروش گیربکس صنعتی خریداری شده باشد. خوشبختانه وبسایت کالا صنعتی موفق به کسب نمایندگی رسمی یا عاملیت فروش اکثر برندهای معتبر ایرانی و خارجی شده است و آماده فروش گیربکس صنعتی در انواع مختلف و برندهای معتبر بازار به شما عزیزان می باشد. همچنین کارشناسان فروش این وبسایت در هر مرحله از انتخاب، خرید، نصب، راه اندازی، تعمیر و نگهداری گیربکس صنعتی همراه شما عزیزان هستند و می توانید از مشاوره تخصصی رایگان این مجموعه بهره مند شوید.
انواع گیربکس صنعتی
گیربکس های صنعتی از اجزای مختلفی تشکیل شده اند که در ادامه به بررسی آن ها می پردازیم. اما مهم ترین قسمت یک گیربکس صنعتی، چرخ دنده های آن است؛ اصلی ترین روش دسته بندی گیربکس ها، بر اساس نوع دنده های آن ها بوده و بر این اساس تمام مشخصات فنی گیربکس مانند نسبت دنده، گشتاور، سرعت، تحمل بار، راندمان و حتی میزان صدا و لرزش آن ها در حین کار نیز تغییر می کند. کلی ترین دسته بندی گیربکس های صنعتی به صورت زیر می باشد:
گیربکس افزاینده
این گیربکس ها همانطور که از نام آن پیداست، دور ورودی به گیربکس را افزایش می دهد. از گیربکس افزاینده در صنایع نیروگاهی، پالایشگاهی مثل توربین باد استفاده زیادی می شود. گیربکس افزاینده عموما به صورت سفارشی ساخته می شود و به صورت موجودی در انبار موجود نمی باشد.
گیربکس کاهنده
این نوع گیربکس ها که در بسیاری از صنایع کوچک و بزرگ و حتی دستگاه های خانگی کاربرد دارد، با کاهش دور ورودی به گیربکس و تحویل آن در قسمت خروجی باعث افزایش گشتاور شده و تجهیز مصرف کننده را به چرخش در می آورد. گیربکس صنعتی کاهنده بسیار پر مصرف بوده و سهم بزرگی از تولیدات کارخانجات گیربکس سازی را به خود اختصاص داده است. با توجه به اهمیت و گستره وسیع استفاده گیربکس صنعتی کاهنده به معرفی انواع گیربکس کاهنده می پردازیم.
انواع گیربکس صنعتی کاهنده :
گیربکس حلزونی
گیربکس هلیکال
گیربکس خورشیدی
گیربکس سایکلو
گیربکس حلزونی
گیربکس حلزونی بر خلاف گیربکس های قبلی از یک ماردون و یک چرخ دنده حلزونی استفاده می نماید اصلی ترین مزایای این گیربکس صنعتی اندازه کوچک، عدم برگشت پذیری و نصب در جهت های مختلف است اما با این وجود، این گیربکس ها معایبی نیز دارند، از جمله راندمان پایین تر، اصطکاک و اتلاف انرژی بیشتر و سایش بیشتر دنده ها و عمر کاری پایین تری نسبت به سایر گیربکس های صنعتی دارد. گیربکس حلزونی از یک دنده ماردون فولادی به عنوان ورودی و یک دنده حلزونی برنجی (آلیاژ فسفر-برنز) که شافت خروجی به آن متصل می شود، تشکیل شده و جهت انتقال قدرت را 90 درجه تغییر می دهد. این گیربکس ها به گیربکس 90 درجه نیز شناخته می شود.
گیربکس هلیکال
گیربکس هلیکال از دو یا چند چرخ دنده هلیکال تشکیل شده است؛ دندانه های این چرخ دنده ها به صورت زاویه دار با محور اصلی چرخ دنده بریده شده و شکل مارپیچ دارند. طراحی خاص این دنده ها امکان انتقال کارآمد و نرم تر نیرو و همچنین کاهش صدا و لرزش این گیربکس صنعتی را در مقایسه با سایر دنده ها فراهم می نماید.
از جمله مزایای گیربکس هلیکال می توان به راندمان بالا، اتلاف انرژی کم تر، صدا و لرزش کم تر و همچنین افزایش ظرفیت بار و گشتاور اشاره نمود. گیربکس های هلیکال، خود به چند دسته تقسیم می شوند که مهم ترین آن ها عبارتند از:
گیربکس هلیکال شافت مستقیم : محور ورودی و خروجی گیربکس در یک راستا قرار دارد.
گیربکس بول هلیکال یا کرانویل پینیون : از دنده های مخروطی BEVEL ساخته می شود و تغییر زاویه 90 درجه در جهت خروجی نسبت به جهت ورودی ایجاد می کند.
گیربکس هلیکال آویز یا شافت موازی: محور ورودی و خروجی به صورت موازی با هم قرار دارد.
گیربکس هلیکال سه یا چهار محور یا گیربکس قورباغه ای
هلیکال شافت موازی و شافت متعامد: معمولا گیربکس های هلیکال سنگین کار که بعضا تحت عنوان گیربکس صنعتی شناخته می شود، با نام شافت موازی و شافت متعامد (بستگی به جهت خروجی گیربکس دارد) بین صنعتگران نامیده می شود.
برای اطلاعات بیشتر در خصوص مشخصات این گیربکس ها و دریافت لیست قیمت گیربکس هلیکال از منوی وبسایت کالا صنعتی، گیربکس مدنظر را انتخاب نمایید و یا با کارشناسان ما در ارتباط باشید.
گیربکس هلیکال یکی از انواع گیربکس صنعتی
یکی از دغدغههای صاحبان صنایع، انتخاب الکتروموتور مناسب و ایدهآل است؛ چراکه جزئیات و مشخصات فنی بیشماری را باید درنظر بگیرند و درنهایت از مناسب بودن الکتروموتور با کاربرد مورد نظر اطمینان حاصل کنند. اگر پیش از این از یک الکتروموتور استفاده کردهاید، راحتترین راه برای انتخاب الکتروموتور مناسب، جایگزین کردن آن با دینامی است که مشخصات یکسانی داشته باشد؛ برای اینکار کافی است پلاک الکتروموتور قبلی را بررسی کرده و براساس آن، الکتروموتور جدید تهیه کنید.
اکثر موتورهای الکتریکی دارای صفحهای فلزی یا پلاستیکی به نام پلاک هستند که مشخصات فنی اصلی آنها را نشان میدهد؛ برای پلاک خوانی الکتروموتور کافی است با مفهوم اطلاعات درج شده بهطور کامل آشنا شوید.
انتخاب مناسب ترین و بهترین الکتروموتور
مشخصاتی که روی پلاک درج میشوند، عبارتند از:
نیاز برق و جریان الکتریکی موتور (AC یا DC)
نوع جریان (تک فاز یا سه فاز)
جنس بدنه (چدن یا آلومینیوم)
سرعت نامی
توان نامی
سایر اطلاعات، مانند نحوه نصب (به وسیله پایه، فلنج یا هر دو) باتوجه به سفارش مشتری میتواند تغییر کند؛ بنابراین نمیتوان صرفاً به پلاک برای تشخیص مناسب بودن به آنها اعتماد کرد. در ادامه قصد داریم با طرح سوالات درباره راهنمای انتخاب الکتروموتور و پاسخ آنها مسیر درست را به شما نشان دهیم.
تفاوت الکتروموتور AC یا DC
تفاوت ac و dc
بارزترین تفاوت الکتروموتورها، نوع جریان الکتریکی موتور است؛ بنابراین سوال اول این است: الکتروموتور AC بهتر است یا DC؟
الکتروموتور AC (جریان متناوب)
کارایی بالایی دارند.
صدای کمتر و انعطافپذیری بیشتری برای کاربردهای مختلف دارند.
در دو نوع کلی الکتروموتور تک فاز و سه فاز موجود هستند.
تبدیل انرژی الکتریکی به مکانیکی در این موتورها با استفاده از میدانهای مغناطیسی انجام میشود.
الکتروموتور DC (جریان مستقیم)
الکتروموتور DC سرعتهای متغیری ارائه میدهند.
تبدیل انرژی از منابعی با ولتاژ ثابت مانند باتریها انجام میشود.
تفاوت الکتروموتور تک فاز یا سه فاز
انتخاب الکتروموتور
دومین پرسش راهنمای انتخاب الکتروموتور در ارتباط با نوع جریان ورودی به موتور است. تشخیص این که کدام نوع الکتروموتور مناسب شما است، الکتروموتور تک فاز یا سه فاز؟ کاملاً بستگی به نوع کاربرد و زیر ساختهای محیط صنعتی دارد.
الکتروموتورهای تک فاز :
با منبع تغذیه تک فاز کار میکنند؛ به عبارتی میتوانید آنها را با ولتاژ برق شهری نیز استفاده کنید.
معمولاً در مصارف خانگی و صنعتی سبک که نیاز به توان کمتری دارند (مانند بالابر، پمپ، فن و ماشین لباسشویی و … ) استفاده میشوند.
الکتروموتور سه فاز:
نیاز به منبع برق سه فاز دارند.
معمولاً در کاربردهای سنگین تر صنعتی که نیاز به توان بالاتری دارند (مانند نوار نقاله، جرثقیل، همزن های صنعتی، سنگ شکن ها و …) استفاده میشوند.
سرعت الکتروموتور
سرعت الکتروموتور با کمک درجه فرکانس و تعداد قطبهای الکتروموتور بدست میآید و درنهایت بر حسب دور در دقیقه (RPM) بیان میشود. به طور کلی هر چه تعداد قطبها بیشتر باشد، سرعت موتور کمتر ولی گشتاور آن بیشتر است؛ به عنوان مثال، سرعت یک موتور ۲ قطبی دو برابر سرعت یک موتور ۴ قطبی است. برای محاسبه سرعت الکتروموتور از فرمول زیر استفاده میشود:
[فرکانس x 120]➗تعداد قطب ها
استاندارد فرکانس موتورها در ایران 50 هرتز است، بنابراین سرعت یک موتور ۲ قطبی برابر است با الکتروموتور 3000 دور دور در دقیقه و سرعت موتورهای 4 و 8 قطبی هم به ترتیب 1500 و 750 دور در دقیقه است. نکته بسیار مهم در رابطه با سرعت الکتروموتور، درک تفاوت بین سرعت سنکرون و سرعت عملیاتی است. سرعت سنکرون، سرعت موتور بدون بار است که طبق فرمول بالا محاسبه کردیم اما سرعت عملیاتی، سرعت موتور تحت بار است. اگر یک موتور سه فاز دارید و دستگاه با سرعتهای مختلف کار میکند، نیازمند یک اینورتر VFD هستید. درایو اینورتر با کنترل کردن فرکانس برقی که موتور را تغذیه میکند، سرعت و دور موتور را کنترل خواهد کرد؛ در غیر اینصورت برای کنترل سرعت موتور باید از یک گیربکس صنعتی استفاده کنید.
اینورتر vf
به صورت کلی الکتروموتورها نباید با بیش از 10% سرعت نامی خود و کمتر از 50% سرعت نامی راه اندازی شوند؛ به عنوان مثال، نباید موتوری با سرعت 3000 دور در دقیقه را با سرعتی بیش از 3300 RPM یا کمتر از 1500 RPM راه اندازی کرد. البته این مقدار همیشه توسط شرکت سازنده در کاتالوگ یا پلاک موتور مشخص می شود و اگر رعایت نشود به موتور آسیب خواهند رساند. بررسی سرعت الکتروموتور یکی از مهم ترین فاکتورهای راهنمای انتخاب الکتروموتور است؛ عامل بعدی که اهمیتی مشابه با سرعت موتور دارد، توان است.
توان الکتروموتور
توان الکتروموتور ظرفیت نیروی خروجی موتور را نشان میدهد و بر حسب کیلووات (KW) یا اسب بخار (HP) گفته میشود. توان را نباید با گشتاور اشتباه گرفت؛ گشتاور، نیروی چرخشی واقعی تولید شده توسط موتور است که بر حسب نیوتون متر (NM) است. توان خروجی الکتروموتور به عوامل مختلفی مانند طراحی، سایز و راندمان موتور بستگی دارد. توان درج شده روی پلاک موتور نشاندهنده حداکثر توان و قدرت الکتروموتور در شرایط عادی است و بیانگر مقدار انرژی الکتریکی است که موتور میتواند بدون تجاوز از حد حرارتی خود به نیروی مکانیکی تبدیل کند.
الکتروموتور بدنه چدن بهتر است یا آلومینیوم
بدنه الکتروموتورها معمولاً از دو جنس چدن یا آلومینیوم ریختهگری هستند. برای یافتن پاسخ این پرسش که الکتروموتور بدنه چدن بهتر است یا آلومینیوم باید کمی در مورد ویژگیهای هر یک اطلاعات بیشتری کسب کنیم.
الکتروموتورهای آلومینیومی:
از نظر ظاهری زیباتر هستند.
انتقال حرارتی بهتری دارند.
خوردگی خیلی کمی دارند.
به دلیل سبکی، نصب راحتی دارند.
الکتروموتورهای چدنی:
بدنه و پوسته محکمتری دارند و میتوانند ضربه و بار بیشتری را تحمل کنند.
ماندگاری و طول عمر بیشتری دارند.
بهدلیل سنگین بودن، نصب سختی دارند.
مقایسه وزن الکتروموتور
تصویر بالا وزن دو الکتروموتور با مشخصات مشابه که یکی پوسته چدنی دارد و دیگری آلومینیومی را بررسی نموده است و میتوانید راحتتر متوجه اختلاف وزن این دو پوسته شوید؛ هنگام انتخاب الکتروموتور یکی از مهمترین عوامل وزن الکتروموتور است.
تاثیر موقعیت نصب الکتروموتور در انتخاب آن
موقعیت نصب الکتروموتور
مورد بعدی در راهنمای انتخاب الکتروموتور، موقعیت یا نحوه نصب آنها است. موقعیت نصب الکتروموتور مشخص میکند که چگونه میتوان موتور را نصب کرد و رایجترین روش های آن عبارتند از:
پایه
فلنج (با نام Face Mount نیز شناخته میشود)
پایه و فلنج
لازم به ذکر است که جای پایه را میتوان به جای زیر موتور، در کنار آن نیز قرار داد ولی برای این حالت حتماً باید جعبه ترمینال موتور در بالای آن قرار گرفته باشد. نصب الکتروموتورها باید به گونهای باشد که کمترین میزان لرزش را داشته باشند.
باتوجه به اینکه نصب صحیح الکتروموتور از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است و به صورت مستقیم بر طول عمر موتور و تجهیزات مرتبط با آن و همچنین ایمنی افراد تاثیر میگذارد، باید توسط افراد متخصص و ماهر انجام شود.
بررسی موتور
پارت نامبر الکتروموتور چیست؟
پارت نامبر الکتروموتور، یک رشته عددی یا حرف و عدد است که توسط شرکت سازنده به یک دسته از محصولات اختصاص داده میشود. با استفاده از این کد به راحتی میتوان مشخصات محصول را شناسایی کرد و در صورت نیاز به تعویض و جایگزین کردن یک قطعه، قطعات صنعتی متناسب با همان موتور را تهیه کرد.
در واقع تمامی موارد گفته شده در راهنمای انتخاب الکتروموتور را به صورت کد میتوانید در این رشته عدد و حرف بیابید از جمله جنس پوسته، تعداد قطبها، توان و موقعیت نصب. البته این کدها بیشتر در انواع الکتروموتور خارجی مشاهده میشود و تولیدکنندگان الکتروموتور ایرانی صرفاً شماره سریال اختصاصی محصول را روی پلاک درج می کنند!
پارت نامبر الکتروموتور
گزینه های جانبی الکتروموتور
برخی از الکتروموتورها، امکانات بیشتری نسبت به محصولات مشابه دارند. یکی از امکانات بسیار مفید در الکتروموتورها، وجود خازن راهانداز و خازن کمکی است که به موتور برای رسیدن به سرعت و گشتاور نامی خود کمک میکنند. الکتروموتورهای خازن دار برای کاربردهایی که موتور نیاز به کارکرد طولانی دارد مانند فن و پمپ استفاده میشوند. علاوه بر این، استانداردهای محافظتی نیز یکی از نکات مهم در انتخاب الکتروموتور هستند که میتوانید مد نظر قرار دهید؛ این درجهبندی حفاظتی که به صورت IP نمایش داده میشود، میزان حفاظت از موتور در برابر گرد و غبار و آب را نشان میدهد.
نکات مهم در انتخاب یک الکتروموتور مناسب
همه موتورهای AC امکان کار به صورت چپگرد و راستگرد را دارند اما الکتروموتورهای DC به صورت یک جهته طراحی شدهاند؛ یعنی بسته به نحوه سیمکشی موتور فقط در یک جهت (در جهت عقربههای ساعت یا خلاف جهت عقربههای ساعت) میتوانند بچرخند.
.بعضی از الکتروموتورها به طور ویژه برای استفاده در مناطق خطرناک که خطر انفجار در آنها زیاد است، طراحی شدهاند و با نام الکتروموتور ضد انفجار شناخته میشود
برخی از الکتروموتورها به ترمز مجهز هستند تا در صورت توقف چرخش محور، بار روی موتور نباشد؛ این موتورها با نام موتور ترمزدار شناخته میشوند.
بهتر است قبل از راه اندازی موتور و اعمال بار روی آن، از کلید حرارتی، فیوز و سایر وسایل حفاظتی در مسیر موتور استفاده کنید تا از آسیب های احتمالی جلوگیری شود.
سیستم خنککننده الکتروموتور از جمله فن موتور یا اکسترنال فن باید به درستی عمل کنند و دمای موتور از حد مجاز بیشتر نشود.
برخی از لوازم جانبی مانند PTC، ترانسمیتر و ترمیستور را نیز میتوانید به همراه موتور تهیه کنید.
الکتروموتور ترمزدار
نتیجه گیری
بخش بسیار زیادی از برق صنایع به الکتروموتورها اختصاص یافته و باتوجه به تنوع مدلها و مشخصات فنی این دستگاهها، داشتن یک راهنمای انتخاب الکتروموتور میتواند کمک بسیار زیادی به انتخاب و خرید یک الکتروموتور متناسب با کاربری مد نظر نماید. علاوه بر این موارد، دریافت مشاوره از یک فرد متخصص نیز به انتخاب هوشمندانه و دقیقتر الکتروموتورها کمک میکند. کارشناسان وبسایت کالا صنعتی آماده ارائه مشاوره تخصصی رایگان در هر مرحله از انتخاب، خرید، نصب، راه اندازی، تعمیر و نگهداری الکتروموتورها به شما عزیزان هستند.